Toekomstbestendige gebiedsontwikkeling vraagt om keuzes die verder kijken dan vandaag. Klimaat, energie, water, bodem, natuur, gezondheid en CO₂ komen allemaal samen in een gebied. Tegelijkertijd veranderen Europese en landelijke regels en neemt de druk op de ruimte toe. De uitdaging is om deze opgaven niet los van elkaar te benaderen, maar integraal mee te nemen in de planvorming.

De werklijn Integrale duurzaamheid & EU helpt gemeenten om duurzaamheidsambities te vertalen naar concrete en meetbare keuzes in gebiedsontwikkeling. Niet door extra regels of eisen toe te voegen, maar door bestaande ambities, regelgeving en kennis beter met elkaar te verbinden.

Binnen dit thema werken we onder meer aan:

• Gebiedsgerichte programma's van eisen voor toekomstbestendigheid
• Meetbare doelen, indicatoren en integrale afwegingskaders
• Inzicht in CO₂-uitstoot en milieuprestaties op gebiedsniveau
• Klimaatadaptief en natuurinclusief ontwikkelen
• Water-, bodem- en energievraagstukken in samenhang
• Circulair en installatiearm bouwen
• Praktische toepassing van Europese en landelijke regelgeving

In verschillende gebieden worden deze aanpakken al toegepast. Zo wordt in Wechelerhoek (Deventer) gewerkt aan CO₂-sturing en een installatiearm en netbewust gebiedsontwerp. In Binckhorst (Den Haag) wordt gewerkt aan natuurinclusief en klimaatadaptief bouwen en CO₂-sturing op gebiedsniveau. Ook in Eindhoven wordt gewerkt aan een integrale aanpak van toekomstbestendigheid en whole life carbon.

We ontwikkelen niet vanuit de tekentafel, maar vanuit concrete gebiedsontwikkelingen. Wat werkt in de praktijk? Waar lopen gemeenten tegenaan? Welke informatie en instrumenten helpen om eerder betere keuzes te maken?

De ervaringen uit de gebieden worden vertaald naar methodieken, handvatten en kennis die ook voor andere gemeenten bruikbaar zijn. Zo ontstaat stap voor stap een praktische en herbruikbare aanpak voor integrale toekomstbestendigheid. Dit sluit aan bij de bredere ambitie van de Samenwerkingsagenda om innovaties in concrete gebieden toe te passen, ervan te leren en wat werkt op te schalen.

Toekomstbestendigheid vraagt om samenwerking tussen gemeenten, ontwerpers, ontwikkelaars, experts, kennisinstellingen en het Rijk. Door kennis en praktijk bij elkaar te brengen, maken we duurzaamheid concreter en beter toepasbaar in de gebiedsontwikkeling.