De drie programma's verbinden hun inzet onder andere binnen de Samenwerkingsagenda Toekomstbestendige Gebiedsontwikkeling (TBGO), die partijen, kennis en praktijkervaringen bijeenbrengt om innovaties sneller toe te passen en op te schalen.
De maatschappelijke opgaven waar Nederland voor staat zijn groot. We moeten voldoende woningen realiseren, de uitstoot van CO₂ en stikstof terugdringen, circulair en biobased bouwen stimuleren, de leefomgeving versterken en tegelijkertijd slimmer omgaan met ruimte, mensen en grondstoffen. Deze opgaven grijpen steeds sterker op elkaar in en vragen om meer samenhang tussen beleid, innovatie en uitvoering.
Hoewel IOP, NABB en TBL ieder vanuit een eigen opdracht werken, delen zij dezelfde ambitie: succesvolle innovaties sneller en op grotere schaal toepassen. De Samenwerkingsagenda is daarbij een van de platforms om kennis, ervaringen en initiatieven met elkaar te verbinden.
Toekomstbestendig bouwen opschalen
Op woensdagmiddag 4 november stond een bijzondere mijlpaal op het programma. Tijdens de sessie presenteerden IOP, NABB en TBL hun gezamenlijke ambities en lieten zij zien hoe hun programma's elkaar kunnen versterken. Daarbij stonden thema's als vraagbundeling, digitalisering, industriële bouwmethoden, biobased materialen, kennisdeling en het wegnemen van systeembelemmeringen centraal.
Tijdens de sessie kwamen ook twee praktijkvoorbeelden aan bod. Vanuit Circulair Friesland ging programmamanager Nick Boersma in op het bundelen van woningbouwvraag en de samenwerking met industriële bouwers. Daarnaast liet Joëlle Lokhorst van Sustainer zien hoe industrieel en biobased bouwen samenkomen in betaalbare woningbouw. Richard Derksen (programmadirecteur IOP), Jan Willem van de Groep (Building Balance / NABB), Bart Brink (programmamanager TBL) en Jan van Beuningen (directeur Bouwen en Energie ministerie van BZK) gingen in op de betekenis van deze samenwerking voor de verdere opschaling van innovaties in de gebouwde omgeving.
Aansluitend bekrachtigden Richard, Jan Willem, Bart en Jan de samenwerking met een gezamenlijke ondertekening. Daarmee spreken IOP, NABB en TBL uit dat zij hun samenwerking voor een toekomstbestendige leefomgeving versterken en hun inzet verbinden in de Samenwerkingsagenda.
Op de foto van van links naar rechts Richard Derksen, Jan Willem van de Groep en Bart Brink.
Een gezamenlijke opgave
Tijdens de sessies vormde de onderstaande systeemkaart een rode draad. De kaart maakt zichtbaar hoe maatschappelijke opgaven, transities en maatschappelijke impact met elkaar samenhangen.
Tegelijkertijd maakt de kaart zichtbaar welke transities en oplossingsrichtingen nodig zijn om te komen tot een toekomstbestendige leefomgeving. Denk daarbij aan industrialisatie, biobased bouwen, circulariteit, datagedreven werken, innovatie, kennisontwikkeling, opschaling en gebiedsgericht werken.
Voor IOP, NABB en TBL laat de systeemkaart zien waar hun ambities elkaar raken en waarom het verbinden van kennis, praktijkervaringen, netwerken en initiatieven steeds belangrijker wordt. Daarmee ondersteunt de kaart de centrale boodschap van de samenwerking: het versterken van de samenwerking voor een toekomstbestendige leefomgeving en het verbinden van inzet in de Samenwerkingsagenda.
Samen slimmer sturen op toekomstbestendige gebiedsontwikkeling
’s Middags 4 november volgde een verdiepende sessie over de rol van digitalisering, industrieel bouwen en integrale duurzaamheid in de praktijk van gebiedsontwikkeling. Deze werd afgetrapt door Michelle van Dijk, coördinator van de Samenwerkingsagenda, zie foto onder. Vervolgens lichtte Wout van der Heijden van Kickstad de werklijn Integrale Duurzaamheid&EU toe. Daarna stonden twee praktijkvoorbeelden centraal. Joëlle Lokhorst van Sustainer, ging in op de mogelijkheden van het platform Vlakwerk voor het plannen van industriële en biobased woningbouw. Aansluitend vertelde Jan Bruijn aan de hand van een voorbeeld uit Dronten over op de inzet van digitale tweelingen voor stedenbouwkundige planvorming en scenario-ontwikkeling. De sessie is afgesloten met een gesprek over de mogelijkheden die ontstaan wanneer deze ontwikkelingen in de praktijk samenkomen en welke impact dat kan hebben op industriële bouw en duurzame gebiedsontwikkeling.
De grootschalige toepassing van biobased bouwsystemen
Op donderdag 5 november stond de toepassing van biobased bouwsystemen centraal. Deze sessie liet zien hoe zowel TBL als NABB werken aan het vergroten van de vraag naar biobased oplossingen en het opschalen van de toepassing ervan in de praktijk.
Het programma TBL zet in de tweede fase nadrukkelijk in op de grootschalige toepassing van innovatieve biobased bouwsystemen. Daarbij ligt de focus op het bundelen van de vraag vanuit opdrachtgevers, met als ambitie om duizenden woningen in ontwikkeling te brengen. De Nationale Aanpak Biobased Bouwen werkt tegelijkertijd aan regionale ketens, kennisontwikkeling, certificering, normering en standaardisatie. Daarmee worden belangrijke voorwaarden gecreëerd voor verdere opschaling van biobased bouwen. Tijdens de sessie deelden Sjoerd Klijn Velderman van Building Balance en Arnoud Muizer van NEN hun ervaringen en inzichten. Aan de hand van praktijkvoorbeelden maakten zij zichtbaar welke kansen en belemmeringen partijen tegenkomen en hoe samenwerking kan bijdragen aan een bredere toepassing van biobased bouwsystemen in de bouwpraktijk.
De rode draad door alle drie de sessies was dezelfde: maatschappelijke opgaven vragen om samenhangende oplossingen. Met hun krachtenbundeling versterken IOP, NABB en TBL hun samenwerking voor een toekomstbestendige leefomgeving en verbinden zij hun inzet in onder andere de Samenwerkingsagenda.